اگه تا حالا وارد یه فروشگاه عطر شدید و دیدید قفسهها به دو بخش «مردانه» و «زنانه» تقسیم شدن، احتمالاً هیچوقت از خودتون نپرسیدید این تقسیمبندی از کجا اومده. جالبه بدونید این مرزبندی، برخلاف تصور رایج، هیچ پایهی علمی یا شیمیایی نداره؛ بلکه بیشتر ریشه در تصمیمات بازاریابی قرن بیستم داره.
از کجا این تقسیمبندی شکل گرفت؟
تا اوایل قرن بیستم، عطر بیشتر یه محصول لوکس بدون برچسب جنسیتی مشخص بود. اما با رشد صنعت مد و تبلیغات، برندها متوجه شدن که دستهبندی محصولات بر اساس جنسیت، فروش رو سادهتر و هدفمندتر میکنه. به همین دلیل، رایحههایی که بهطور سنتی «قویتر» و «تندتر» به نظر میرسیدن به مردها نسبت داده شدن، و رایحههای «شیرینتر» و «سبکتر» برای زنان در نظر گرفته شدن. این یه قرارداد فرهنگی و بازاریابی بود، نه یه قانون طبیعی دربارهی اینکه کدوم مولکول بو برای کدوم جنسیت مناسبتره.
چه نتهایی معمولاً به عطر مردانه نسبت داده میشن؟

با گذشت زمان، صنعت عطر یه سری الگوی رایحه رو بهعنوان «مردانه» تثبیت کرد:
- نتهای چوبی مثل صندل و سدر که حس گرمی و استحکام القا میکنن
- نتهای ادویهای مثل فلفل سیاه و دارچین
- نتهای چرمی و دودی که حس خشونت و قدرت رو منتقل میکنن
- خانوادهی فوگر (ترکیب اسطوخودوس و کومارین) که از دههها پیش همراستا با محصولات مردانه شناخته شده
چه نتهایی معمولاً به عطر زنانه نسبت داده میشن؟
در مقابل، عطرهایی که به بازار زنانه معرفی شدن معمولاً حول این نتها ساخته میشن:
- نتهای گلی مثل رز، یاس و گلهای سفید
- نتهای میوهای که حس شادابی و سبکی میدن
- نتهای پودری که یه احساس ظرافت و نرمی ایجاد میکنن
- نتهای شرقی-شیرین مثل وانیل و کهربا که در عطرهای گرم و شبونه رایجن
عطر یونیسکس از کجا اومد؟
نقطهی عطف واقعی در بهچالشکشیدن این مرزبندی، سال ۱۹۹۴ بود. در این سال، برند کلوین کلاین عطر CK One رو با فرمولی از آلبرتو موریلاس و هری فرمانت معرفی کرد که بهطور خاص برای هر دو جنسیت طراحی شده بود. این عطر نهتنها اولین رایحهای بود که بهطور گسترده در آمریکا محبوبیت پیدا کرد، بلکه اولین عطری هم بود که بهصراحت و بدون پنهانکاری، با عنوان «یونیسکس» بازاریابی شد.
موفقیت CK One نشون داد که مخاطب میتونه بدون توجه به برچسب جنسیتی، صرفاً بر اساس دوستداشتن یه رایحه تصمیم بگیره؛ و همین اتفاق، دروازهای رو باز کرد که امروز خیلی از برندهای دیگه هم از اون عبور میکنن.
چرا امروز مرزها کمرنگتر شده؟
در سالهای اخیر، خیلی از خریدارها -چه زن چه مرد- دیگه بر اساس برچسب روی جعبه تصمیم نمیگیرن. دلایل اصلیش:
- تغییر ذائقهی نسل جدید که کمتر به قالبهای سنتی پایبنده
- افزایش عطرهای نیش و لاکچری که از همون ابتدا بدون جنسیت طراحی میشن (نمونهی بارزش خیلی از رایحههای برند لالیک یا فراگامو که پیشتر بررسی کردیم)
- این باور رایجتر شده که شیمی پوست هر فرد، رایحه رو منحصربهفرد میکنه، فارغ از اینکه روی جعبه چی نوشته شده
چطور بدون توجه به برچسب، عطر مناسب خودتون رو انتخاب کنید
بهجای اینکه اول سراغ قفسهی «مردانه» یا «زنانه» برید، این سوالات رو از خودتون بپرسید:
- دنبال چه حسی هستید؟ گرم و صمیمی، یا سبک و پرانرژی؟
- برای چه موقعیتی میخواید؟ روزمره، رسمی، یا شبونه؟
- پوستتون با چه خانوادهی بویایی بهتر میسازه؟
اگه هنوز مطمئن نیستید از کجا شروع کنید، پیشنهاد میکنیم مقالهی چطور عطر مناسب خودمان را پیدا کنیم رو هم بخونید که بهطور مفصل دربارهی شیمی پوست، فصل و سبک زندگی توضیح داده.
نکتهی نهایی: در نهایت، بهترین عطر اونیه که خودتون دوستش دارید و توی پوستتون خوب میشینه؛ نه اونی که روی جعبهاش کلمهی «مردانه» یا «زنانه» داره.
